Wróć do: Arkusze maturalne
2016MAJ

Matura z informatyki 2016 – maj, poziom rozszerzony

stara formułaarkusz CKE · poziom rozszerzony

Arkusz maturalny z informatyki rozszerzonej 2016 – stara formuła. Pobierz PDF z zadaniami oraz klucz odpowiedzi CKE.

01

Opis

Arkusz maturalny z informatyki na poziomie rozszerzonym z sesji maj 2016 (stara formuła – dla zdających według podstawy programowej sprzed reformy 2015). Egzamin składał się z dwóch części: Część I (90 minut, 20 punktów, zadania 1–3) oraz Część II (150 minut, 30 punktów, zadania 4–6). Poniżej znajdziesz interaktywne wersje zamkniętych części zadań – uzupełnij puste pola i kliknij Sprawdź, aby od razu sprawdzić poprawność (odpowiedzi pochodzą z klucza CKE).

W zadaniach z konkretną odpowiedzią (liczba, wartość, lista) wpisz swój wynik i kliknij Sprawdź. W zadaniach otwartych (napisz program, algorytm) kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE. Pełną treść zadań znajdziesz też w arkuszach PDF.

02

Zadanie 1. Test

Oceń, czy poniższe zdania są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli zdanie jest fałszywe.

W każdym zadaniu cząstkowym punkt uzyskasz tylko za komplet poprawnych odpowiedzi.

Zadanie 1.1

Liczba CB₍₁₆₎ jest równa liczbie

NrZdanieP / F
1.10101111₍₂₎.
2.313₍₈₎.
3.3120₍₄₎.
4.203₍₁₀₎.

Zadanie 1.2

Dana jest funkcja f określona wzorem rekurencyjnym

{f(1) = 4f(n+1) = 11 - f(n) \quad dla n ≥ 1

Wtedy:

NrZdanieP / F
1.f(8) = 13
2.f(9) = 34
3.f(10) = 4
4.f(100) = -13

Zadanie 1.3

Dla dwóch liczb 110₍₂₎ i 101₍₂₎, ich

NrZdanieP / F
1.suma jest równa 10000₍₂₎.
2.różnica jest równa 1₍₂₎.
3.iloczyn jest równy 11110₍₂₎.
4.iloraz jest równy 11₍₂₎.

Zadanie 1.4

Protokołem pocztowym jest

NrZdanieP / F
1.FTP.
2.POP3.
3.SMTP.
4.IMAP.

Zadanie 1.5

Dwudziestocyfrowa liczba binarna z 1 na najbardziej znaczącej pozycji ma w systemie

NrZdanieP / F
1.czwórkowym dokładnie 9 cyfr.
2.ósemkowym dokładnie 7 cyfr.
3.szesnastkowym dokładnie 5 cyfr.
4.dziesiętnym co najwyżej 7 cyfr.
03

Zadanie 2. Popularność

Rozważ algorytm.

Specyfikacja
Dane: n – liczba całkowita większa od 1, A[1..n] – tablica liczb całkowitych

Algorytm:

1. max  1; nr  1
2. dla i = 1, 2, …, n wykonuj:
3.     k  0
4.     dla j = i, i+1, …, n wykonuj:
5.         jeżeli A[i] = A[j], to
6.             k  k + 1
7.     jeżeli k > max, to
8.         max  k; nr  i
9. wynikiem jest A[nr]

Zadanie 2.1

Przeanalizuj algorytm i podaj wynik jego działania dla danych z poniższej tabeli.

nA[1], A[2], …, A[n]Wynik
51, 2 ,1 , 2, 1
62, 4, 4, 2, 4, 2
92, 3, 3, 4, 4, 3, 2, 2, 3

Zadanie 2.2

W poniższej tabeli wpisz, ile razy w przedstawionym algorytmie zostanie wykonana operacja porównania elementów A[i] i A[j] w wierszu 5.

n – liczba elementów tablicy ALiczba porównań A[i] = A[j]
23
3
7
10
15
1000

Zadanie 2.3

Podaj liczbę wykonań instrukcji w wierszu 6. i liczbę wykonań instrukcji w wierszu 8., gdy wszystkie elementy tablicy są takie same, tzn. A[1] = A[2] = A[3] = … = A[n]

Liczba wykonań instrukcji w wierszu 6.:

Liczba wykonań instrukcji w wierszu 8.:

04

Zadanie 3. Przekątne w tabliczce mnożenia

Rozważmy tabliczkę mnożenia z przekątnymi, tak jak pokazano poniżej.

Suma liczb na pierwszej przekątnej jest równa 1, natomiast suma liczb na szóstej przekątnej jest równa 56.

Zadanie 3.1

Podaj sumę liczb na 8. przekątnej:

Odpowiedź:

Zadanie 3.2

Wartość otrzymaną podczas sumowania liczb na czwartej przekątnej można przedstawić jako sumę: jednej czwórki, dwóch trójek, trzech dwójek oraz czterech jedynek, czyli: 4+3+3+2+2+2+1+1+1+1=20. Podobnie na 6. przekątnej mamy: 6+5+5+4+4+4+3+3+3+3+2+2+2+2+2+1+1+1+1+1+1=56

Zapisz wzór, za pomocą którego obliczysz ile występuje piątek w sumie liczb na n-tej przekątnej, dla n ≥ 5:

Odpowiedź:

Zadanie 3.3

W wybranej przez siebie notacji zapisz algorytm, który dla danej całkowitej dodatniej liczby n poda sumę liczb na n-tej przekątnej.

Specyfikacja
Dane: n – liczba całkowita dodatnia (oznaczająca n-tą przekątną w tabliczce mnożenia) Wynik: w – suma liczb na n-tej przekątnej w tabliczce mnożenia

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć rozwiązanie z klucza CKE.

Uwaga: to zadanie otwarte – odpowiedź z klucza CKE jest jedynie przykładowa; istnieją również inne poprawne rozwiązania.

05

Zadanie 4. Doświadczenie

Planowane jest doświadczenie laboratoryjne, które będzie trwało 1500 minut. Do dyspozycji będą: naczynie o pojemności 5 litrów z mechanizmem mieszającym, automatyczny dozownik pobierający roztwór z naczynia i robot odpowiedzialny za dolewanie wody do naczynia. Robot ten jest wyposażony w czujnik poziomu cieczy w naczyniu.

Na początku doświadczenia (czas – zero minut) stężenie roztworu w naczyniu będzie wynosić 80%, co oznacza, że w naczyniu będą się znajdować cztery litry substancji chemicznej X oraz jeden litr wody.

Podczas doświadczenia automatyczny dozownik będzie pod koniec każdej parzystej minuty wypuszczał z naczynia 20 mililitrów roztworu. Pierwsze działanie dozownika będzie miało miejsce pod koniec drugiej minuty (1 minuta 59 sekund). Robot zaś, co 50 minut, będzie dolewał do naczynia wodę tak, żeby dopełnić roztwór do 5 litrów. Pierwsze działanie robota będzie miało miejsce w 51. minucie doświadczenia.

Dla pierwszych pięciu minut doświadczenia, poziom roztworu w naczyniu i jego skład wyglądają następująco:

Czas [minuty]Poziom cieczy w naczyniu [ml]Stężenie % cieczySubstancja chem. X [ml]Woda [ml]
05000,0080,00%4000,001000,00
15000,0080,00%4000,001000,00
24980,0080,00%3984,00996,00
34980,0080,00%3984,00996,00
44960,0080,00%3968,00992,00
54960,0080,00%3968,00992,00

Robot za każdym razem będzie dolewał wyłącznie wodę. Oznacza to, że w 51. minucie doświadczenia (jeszcze przed pierwszym dolaniem wody) w naczyniu będzie się znajdować 4,5 litra roztworu o stężeniu 80%. Na koniec 51. minuty (po dolaniu wody) w naczyniu będzie już 5 litrów roztworu o stężeniu 72%.

Korzystając z dostępnych narzędzi informatycznych, podaj odpowiedzi do zadań. Odpowiedzi w zaokrągleniu do dwóch miejsc po przecinku zapisz do pliku wyniki_4.txt, a każdą z nich poprzedź numerem zadania (poza wykresem w zadaniu 4.3).

Uwaga: Zaokrąglenia obliczeń do dwóch miejsc po przecinku zastosuj dopiero przy podawaniu odpowiedzi.

Zadanie 4.1

Jaki będzie poziom roztworu w naczyniu w 191. minucie doświadczenia? Podaj ilość roztworu w naczyniu, ilość wody oraz ilość substancji chemicznej X.

Poniżej podaj odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Ilość roztworu w naczyniu [ml]:

Ilość wody [ml]:

Ilość substancji chemicznej X [ml]:

Zadanie 4.2

Podaj następujące informacje o roztworze w naczyniu, po 1500 minutach doświadczenia:

  • stężenie roztworu w naczyniu,
  • sumaryczną objętość wody, jaka została dolana w czasie doświadczenia.

Poniżej podaj odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Stężenie roztworu w naczyniu [%]:

Sumaryczna ilość dolewanej wody [ml]:

Zadanie 4.3

Przedstaw na wykresie liniowym zawartość naczynia podczas całego doświadczenia.

Na jednym wykresie należy przedstawić, jak zmieniały się w czasie: ilość wody i ilość substancji chemicznej X w naczyniu (zaczynając od początku doświadczenia, tj. od minuty 0).

Zadbaj o czytelność wykresu.

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

Zadanie 4.4

Laboranci zastanawiają się, czy dozownik mógłby pobierać roztwór większymi porcjami niż 20 ml. Podaj maksymalną objętość roztworu, jaką można pobierać (zachowując dotychczasowe ustawienia robota), która gwarantuje, że w trakcie doświadczenia stężenie roztworu nie spadnie poniżej 1%. Dozownik można ustawić z dokładnością do jednej setnej części mililitra.

Poniżej podaj odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Maksymalna objętość roztworu [ml]:

06

Zadanie 5. Gra w życie

Gra w życie została wymyślona w 1970 roku przez Johna Conwaya.

Rozpatrujemy wariant, w którym plansza składa się z komórek rozmieszczonych obok siebie na prostokątnej siatce o wymiarach n × m, w której numeracja wierszy i kolumn zaczyna się od 1. Każda komórka może być w jednym z dwóch stanów: żywa "X" lub martwa ".". Przyjmijmy, że komórki z prawej krawędzi siatki sąsiadują z komórkami z lewej krawędzi siatki, a komórki z górnego wiersza sąsiadują z komórkami dolnego wiersza siatki. Każda komórka ma 8 sąsiadów, połączonych z nią bokiem lub wierzchołkiem.

Układ komórek podlega ewolucji. W następnym pokoleniu będą żywe tylko te komórki, które w bieżącym pokoleniu spełniają jeden z dwóch warunków:

  • Komórka jest żywa i ma dwóch lub trzech żywych sąsiadów (inaczej umiera z samotności lub na skutek zbyt dużego zagęszczenia).
  • Komórka jest martwa, ale ma dokładnie trzech żywych sąsiadów.

Uwaga: Planszę stanu komórek w nowym pokoleniu można wyznaczyć, tylko jeżeli ma się kompletne dane z poprzedniego pokolenia.

Przykład:

Pierwsze pokolenie:

.  .  .  .  .  .  .  .  .
.  .  .  .  .  .  .  .  .
.  .  .  X  X  X  .  .  X
.  .  .  X  X  X  .  .  X
.  .  .  .  .  .  .  .  X
.  .  .  .  .  .  .  .  .
.  .  .  .  .  .  .  .  .

Drugie pokolenie:

.  .  .  .  .  .  .  .  .
.  .  .  .  X  .  .  .  .
.  .  .  X  .  X  .  .  .
X  .  .  X  .  X  .  X  X
.  .  .  .  X  .  .  .  .
.  .  .  .  .  .  .  .  .
.  .  .  .  .  .  .  .  .

Dla przykładu – w drugim pokoleniu komórka będąca w trzecim wierszu i dziewiątej kolumnie jest martwa i ma trzech żywych sąsiadów.

W pliku gra.txt zapisany jest układ komórek na siatce o wymiarach: 12 wierszy i 20 kolumn – rozmieszczenie żywych i martwych komórek w pierwszym pokoleniu. Każdy wiersz siatki jest zapisany w osobnym wierszu pliku.

Uwaga: Dla przykładu z pliku – w jedenastym pokoleniu – komórka w pierwszym wierszu i dziesiątej kolumnie jest martwa i ma trzech żywych sąsiadów.

Napisz program, który da odpowiedzi do poniższych poleceń. Każdą odpowiedź zapisz w pliku wyniki_5.txt, poprzedź ją numerem zadania.

Zadanie 5.1

Podaj liczbę żywych sąsiadów dla komórki w drugim wierszu i dziewiętnastej kolumnie w trzydziestym siódmym pokoleniu.

Poniżej podaj odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Odpowiedź:

Zadanie 5.2

Podaj liczbę żywych komórek w drugim pokoleniu tego układu.

Poniżej podaj odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Odpowiedź:

Zadanie 5.3

W którym pokoleniu (sprawdzamy maksymalnie do 100) układ żywych i martwych komórek się ustali (w bieżącym pokoleniu jest identyczny jak w poprzednim)? Podaj, które to pokolenie oraz liczbę żywych komórek w tym pokoleniu.

Poniżej podaj numer pokolenia i kliknij Sprawdź.

Numer pokolenia:

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć rozwiązanie z klucza CKE.

07

Zadanie 6. Muzeum Narodowe

Muzeum Narodowe w swoich oddziałach zgromadziło obrazy różnych malarzy. Informacje o dziełach sztuki, ich autorach oraz muzeach (oddziałach) zostały zapisane w plikach: obrazy.txt, malarze.txt, oddzialy.txt. Dane w poszczególnych wierszach oddzielone są znakami tabulacji. Pierwszy wiersz każdego z plików jest wierszem nagłówkowym.

Plik o nazwie obrazy.txt w każdym wierszu zawiera: identyfikator obrazu, tytuł, identyfikator malarza, identyfikator oddziału, stan.

Fragment pliku obrazy.txt:

id_obrazu  tytul            id_malarza  id_oddzialu  stan
1          Kazanie Skargi   1           1            ekspozycja czasowa
2          Konrad Wallenrod 1           1            ekspozycja stala

Plik malarze.txt w każdym wierszu zawiera: identyfikator malarza, nazwisko, imię.

Fragment pliku malarze.txt:

id_malarza  nazwisko    imie
1           Matejko     Jan
2           Bacciarelli Marcello

Plik oddzialy.txt w każdym wierszu zawiera informacje o tym, gdzie na stałe jest przechowywany obraz: identyfikator oddziału, miejscowość.

Fragment pliku oddzialy.txt:

id_oddzialu miejscowosc
1           Krakow
2           Wroclaw

Wykorzystując dane zawarte w plikach tekstowych oraz dostępne narzędzia informatyczne, wykonaj polecenia. Każdą odpowiedź zapisz w pliku wyniki_6.txt, poprzedź ją numerem zadania.

Zadanie 6.1

Podaj imiona i nazwiska dwóch malarzy, których liczba obecnie wystawionych (na ekspozycji stałej lub czasowej) obrazów jest największa. Dla każdego z dwóch malarzy podaj liczbę tych obrazów.

Poniżej podaj odpowiedź i kliknij Sprawdź.

ImięNazwiskoLiczba obrazów

Zadanie 6.2

Podaj tytuły obrazów oraz imiona i nazwiska malarzy, których dzieła w tytule zawierają ciąg znaków „polowanie" lub „Polowanie".

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

Zadanie 6.3

Utwórz zestawienie zawierające informacje o liczbie obrazów znajdujących się w poszczególnych oddziałach z podziałem na ich stan. Oddziały uszereguj alfabetycznie.

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

Zadanie 6.4

Warszawski Oddział Muzeum Narodowego będzie katalogować obrazy po tytułach.

Wskaż literę, na którą zaczyna się najwięcej tytułów obrazów.

Poniżej podaj odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Odpowiedź:

Zadanie 6.5

Podaj, dla którego z malarzy liczba obecnie wypożyczonych obrazów jest największa.

Poniżej podaj odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Imię i nazwisko: