Wróć do: Arkusze maturalne
2020CZERWIEC

Matura z informatyki 2020 – czerwiec, poziom rozszerzony

Formuła 2015arkusz CKE · poziom rozszerzony

Arkusz maturalny z informatyki rozszerzonej, czerwiec 2020 (Formuła 2015). Rozwiąż zamknięte części zadań online i sprawdź odpowiedzi, pobierz PDF z pełną treścią, dane do zadań oraz klucz CKE.

01

Opis

Arkusz maturalny z informatyki na poziomie rozszerzonym z sesji czerwiec 2020 (Formuła 2015, termin główny). Egzamin składał się z dwóch części: część I trwała 60 minut (15 punktów), a część II – 150 minut (35 punktów). Poniżej znajdziesz interaktywne wersje zamkniętych części zadań – uzupełnij puste pola i kliknij Sprawdź, aby od razu sprawdzić poprawność (odpowiedzi pochodzą z klucza CKE).

W zadaniach z konkretną odpowiedzią (liczba, wartość, lista) wpisz swój wynik i kliknij Sprawdź. W zadaniach otwartych (napisz program, algorytm, zapytanie SQL) kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE. Pełną treść zadań znajdziesz też w arkuszu PDF.

02

Zadanie 1. Podobne tablice

Niech n będzie dodatnią liczbą całkowitą, a A[1..n] i B[1..n] będą n-elementowymi tablicami liczb całkowitych.

Dla nieujemnej liczby całkowitej k, gdzie k < n, powiemy, że tablice A i Bk-podobne, gdy A[1..k] = B[n-k+1..n] oraz A[k+1..n] = B[1..n-k].

Liczbę k nazywamy świadectwem podobieństwa.

Uwaga: dla k = 0 przyjmujemy, że prawdziwe jest A[1..0]=B[n+1..n].

Zadanie 1.1

Uzupełnij tabelę – wpisz w pustych kratkach odpowiednie wartości. W wierszu piątym i siódmym wpisz słowo PRAWDA, jeśli tablice A i Bk-podobne przy podanym k, albo FAŁSZ w przeciwnym przypadku. W wierszu szóstym wpisz takie k, dla którego tablice A i Bk-podobne.

Lp.nTablica ATablica BkOdpowiedź
1.3[5, 7, 9][5, 7, 9]0PRAWDA
2.5[4, 7, 1, 4, 5][1, 4, 5, 4, 7]2PRAWDA
3.5[10, 9, 12, 10, 9][10, 10, 9, 9, 12]3FAŁSZ
4.5[3, 6, 5, 1, 8][5, 1, 8, 3, 6]4FAŁSZ
5.5[1, 2, 3, 4, 5][3, 4, 5, 1, 2]2
6.9[1,1,1,1,3,1,1,1,1][3,1,1,1,1,1,1,1,1]PRAWDA
7.6[4, 2, 4, 4, 2, 6][4, 4, 2, 6, 4, 2]1

Zadanie 1.2

Zapisz w wybranej przez siebie notacji (w postaci pseudokodu, listy kroków lub w wybranym języku programowania) funkcję czy_k_podobne(n, A, B, k), gdzie A i Bn-elementowymi tablicami liczb całkowitych. Wynikiem funkcji jest PRAWDA, jeśli tablice A i Bk-podobne dla zadanego parametru k, natomiast FAŁSZ – w przeciwnym przypadku.

Uwaga: w zapisie możesz wykorzystać tylko operacje arytmetyczne (dodawanie, odejmowanie, mnożenie, dzielenie, dzielenie całkowite, reszta z dzielenia), odwołania się do pojedynczych elementów tablicy, porównywanie liczb, instrukcje sterujące i przypisania do zmiennych lub samodzielnie napisane funkcje zawierające wyżej wymienione operacje.

Specyfikacja
Dane: n – dodatnia liczba całkowita A[1..n], B[1..n]n-elementowe tablice liczb całkowitych k – nieujemna liczba całkowita mniejsza niż n Wynik: PRAWDA, jeśli tablice A i Bk-podobne dla podanego parametru k FAŁSZ w przeciwnym przypadku

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć rozwiązanie z klucza CKE.

Uwaga: to zadanie otwarte – odpowiedź z klucza CKE jest jedynie przykładowa; istnieją również inne poprawne rozwiązania.

Zadanie 1.3

Zapisz w wybranej przez siebie notacji funkcję czy_podobne(n, A, B), która dla danych tablic A i B daje odpowiedź PRAWDA, jeśli istnieje takie k, dla którego tablice A i Bk-podobne, natomiast FAŁSZ – w przeciwnym przypadku.

Uwaga: w zapisie możesz skorzystać jedynie z operacji wymienionych w zadaniu 1.2. oraz funkcji czy_k_podobne(n, A, B, k) opisanej w zadaniu 1.2.

Specyfikacja
Dane: n – dodatnia liczba całkowita A[1..n], B[1..n]n-elementowe tablice liczb całkowitych Wynik: PRAWDA, jeśli istnieje takie k (0 ≤ k < n), dla którego tablice A i Bk-podobne FAŁSZ w przeciwnym przypadku

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć rozwiązanie z klucza CKE.

Uwaga: to zadanie otwarte – odpowiedź z klucza CKE jest jedynie przykładowa; istnieją również inne poprawne rozwiązania.

03

Zadanie 2. Symetryczny ciąg

Argumentami procedury sym(a, b) są dwie nieujemne liczby całkowite a i b. Wywołanie tej procedury spowoduje wypisanie pewnego ciągu liczb całkowitych.

sym(a, b)
    jeżeli a  0
        sym(a - 1, b + 1)
        wypisz a * b
        sym(a - 1, b + 1)

Zadanie 2.1

Uzupełnij tabelę – podaj wynik działania procedury sym(a, b) dla wskazanych argumentów a i b.

absym(a, b)
313 4 3 3 3 4 3
425 8 5 9 5 8 5 8 5 8 5 9 5 8 5
33
41

Zadanie 2.2

Uzupełnij tabelę – podaj długość ciągu liczbowego otrzymanego w wyniku wywołania procedury sym(a, b) dla wskazanych argumentów a i b.

absym(a, b)
327
4415
51
66
102020
04

Zadanie 3. Test

Oceń prawdziwość podanych zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe. W każdym zadaniu punkt uzyskasz tylko za komplet poprawnych odpowiedzi.

Zadanie 3.1

Czas można odczytywać na zegarach tradycyjnych i na zegarach binarnych. Poniżej zamieszczono przykładowy sposób zapisu godziny 12:46:39 na zegarze binarnym:

  • każda kolumna odpowiada jednej cyfrze zapisu dziesiętnego godziny przedstawionej w postaci binarnej
  • czarny kwadrat (np. dioda zegara świeci) oznacza 1
  • biały kwadrat (np. dioda zegara nie świeci) oznacza 0
  • kwadraty w najniższym wierszu odpowiadają najmniej znaczącym cyfrom zapisu binarnego.

NrZdanieP / F
1.Zegar A wskazuje godzinę 22:30:48.
2.Zegar B wskazuje godzinę 07:58:35.
3.Zegar C wskazuje godzinę 10:44:24.
4.Zegar D wskazuje godzinę 17:48:54.

Zadanie 3.2

W poniższym algorytmie n jest nieujemną liczbą całkowitą, mod to operator reszty z dzielenia, div to operator dzielenia całkowitego.

w  0
dopóki n  0 wykonuj
    w  w + (n mod 10)
    n  n div 10
NrZdanieP / F
1.Po wykonaniu algorytmu dla n = 45778 zmienna w przyjmuje wartość 30.
2.Po wykonaniu algorytmu dla liczby n wartością zmiennej w jest suma cyfr liczby n w zapisie dziesiętnym.
3.Podczas wykonywania algorytmu dla n = 1234 w kolejnych iteracjach pętli dopóki, zmienna w przyjmuje wartości 1, 3, 6, 10.
4.Po wykonaniu algorytmu dla n = 11111 zmienna w przyjmuje wartość 5.

Zadanie 3.3

Dana jest konfiguracja interfejsu sieciowego komputerów A i B.

Dla komputera A: Adres IPv4: 192.168.10.65 Maska sieci: 255.255.255.0

Dla komputera B: Adres IPv4: 192.168.10.128 Maska sieci: 255.255.255.0

NrZdanieP / F
1.Komputer A i komputer B są w tej samej sieci.
2.Adresem sieci dla komputera A jest adres 192.168.10.0.
3.Dla maski 255.255.255.0 są dostępne 254 adresy hostów.
4.Adres rozgłoszeniowy sieci, do której należy komputer B, to 192.168.255.255.

Zadanie 3.4

Dana jest tabela pracownicy

nr_pnazwiskoimiestazpensja
736SmitkoAlan102000
7499NowakKazimierz153000
7521WięcekMariusz113500
7566JonasKamil122500
7654MartinLeon202300
7698BrackiBartosz151530
7782CelerekAgnieszka121680
7788SkotnikNatalia212000
7839KingMirosław221500

oraz zapytanie SQL:

SELECT *
    FROM pracownicy
    WHERE pensja < 2000
    ORDER BY staz DESC;
NrZdanieP / F
1.Wynik powyższego zapytania to 3.
2.Wynikiem powyższego zapytania jest zestawienie: (nr_p, nazwisko, imie, staz, pensja) → (7839, King, Mirosław, 22, 1500), (7698, Bracki, Bartosz, 15, 1530), (7782, Celerek, Agnieszka, 12, 1680).
3.Wynikiem zapytania będą wiersze z tabeli pracownicy, zawierające wszystkie dane z tej tabeli dotyczące pracowników, dla których wartość z kolumny pensja jest mniejsza niż 2000, posortowane nierosnąco według parametru staz.
4.Wynikiem powyższego zapytania jest zestawienie: (nr_p, staz, pensja) → (7782, 12, 1680), (7698, 15, 1530), (7839, 22, 1500).
05

Zadanie 4. Pary

W pliku pary.txt znajduje się 100 wierszy. Każdy wiersz zawiera parę danych składającą się z liczby całkowitej z przedziału od 3 do 100 i słowa (ciągu znaków) złożonego z małych liter alfabetu angielskiego o długości od 1 do 50 znaków. Liczba i słowo są oddzielone znakiem spacji.

Napisz program(-my), dający(-e) odpowiedzi do poniższych zadań. Uzyskane odpowiedzi zapisz w pliku wyniki4.txt, poprzedzając każdą z nich numerem odpowiedniego zadania.

Uwaga: plik przyklad.txt zawiera przykładowe dane spełniające warunki zadania. Odpowiedzi dla danych z pliku przyklad.txt są podane pod treściami zadań oraz w pliku odp_przyklad.txt.

Zadanie 4.1

Mocna hipoteza Goldbacha mówi, że każda parzysta liczba całkowita większa od 4 jest sumą dwóch nieparzystych liczb pierwszych, np. liczba 20 jest równa sumie 3 + 17 lub sumie 7 + 13.

Każdą liczbę parzystą z pliku pary.txt przedstaw w postaci sumy dwóch liczb pierwszych. Wypisz tę liczbę oraz dwa składniki sumy w kolejności niemalejącej. Jeżeli istnieje więcej rozwiązań (tak jak dla liczby 20) należy wypisać składniki sumy o największej różnicy.

Wyniki podaj w oddzielnych wierszach, w kolejności zgodnej z kolejnością danych w pliku pary.txt. Liczby w każdym wierszu rozdziel znakami spacji, np. dla liczby 20 należy wypisać 20 3 17.

Dla danych z pliku przyklad.txt prawidłową odpowiedzią jest:

24 5 19
6 3 3
6 3 3

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

Zadanie 4.2

Dla każdego słowa z pliku pary.txt znajdź długość najdłuższego spójnego fragmentu tego słowa złożonego z identycznych liter. Wypisz znalezione fragmenty słów i ich długości oddzielone spacją, po jednej parze w każdym wierszu. Jeżeli istnieją dwa fragmenty o takiej samej największej długości, podaj pierwszy z nich. Wyniki podaj w kolejności zgodnej z kolejnością danych w pliku pary.txt.

Przykład:

dla słowa zxyzzzz wynikiem jest:

zzzz 4

natomiast dla słowa kkkabbb wynikiem jest:

kkk 3

Dla danych z pliku przyklad.txt odpowiedzi podano w pliku odp_przyklad.txt.

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

Zadanie 4.3

Para (liczba1, słowo1) jest mniejsza od pary (liczba2, słowo2), gdy:

  • liczba1 < liczba2,

albo

  • liczba1 = liczba2 oraz słowo1 jest leksykograficznie (w porządku alfabetycznym) mniejsze od słowo2.

Przykład:

para (1, bbbb) jest mniejsza od pary (2, aaa), natomiast para (3, aaa) jest mniejsza od pary (3, ab).

Rozważ wszystkie pary (liczba, słowo) zapisane w wierszach pliku pary.txt, dla których liczba jest równa długości słowa, i wypisz spośród nich taką parę, która jest mniejsza od wszystkich pozostałych. W pliku pary.txt jest jedna taka para.

Dla danych z pliku przyklad.txt odpowiedzią jest:

6 abbbbc

Poniżej wpisz odpowiedź dla pełnego pliku pary.txt i kliknij Sprawdź.

06

Zadanie 5. Języki

W plikach panstwa.txt, jezyki.txt i uzytkownicy.txt zawarte są informacje o 40 największych państwach świata, językach świata i ich użytkownikach. Pierwszy wiersz w każdym z plików jest wierszem nagłówkowym i zawiera nazwy pól. Dane w każdym wierszu oddzielone są znakami tabulacji.

W pliku panstwa.txt każdy wiersz zawiera informacje o państwach:

PoleOpis
Panstwonazwa państwa
Kontynentkontynent, na którym leży stolica państwa
Populacjacałkowita liczba mieszkańców podana w milionach, z dokładnością do jednego miejsca po przecinku.

Przykład:

PanstwoKontynentPopulacja
AfganistanAzja32,5
AlgieriaAfryka39,7
ArgentynaAmeryka Poludniowa43,4

W pliku jezyki.txt każdy wiersz pliku zawiera informacje o danym języku:

PoleOpis
Jezyknazwa języka
Rodzinaprzynależność języka do rodziny językowej lub określenie „język izolowany", jeśli języka nie da się przypisać do żadnej ze znanych rodzin językowych.

Przykład:

JezykRodzina
acehaustronezyjska
acholinilo-saharyjska
adholanilo-saharyjska
adisino-tybetanska
adygejskiabchasko-adygijska

W pliku uzytkownicy.txt każdy wiersz zawiera informacje o użytkownikach danego języka:

PoleOpis
Panstwonazwa państwa
Jezyknazwa języka
Uzytkownicyliczba posługujących się danym językiem mieszkańców tego państwa podana w milionach, z dokładnością do jednego miejsca po przecinku
Urzedowyinformacja (tak/nie), czy jest to w danym państwie język urzędowy

Przykład:

PanstwoJezykUzytkownicyUrzedowy
Chinymandarynski1212,0tak
Indiehindi422,0tak
USAangielski255,0tak
Brazyliaportugalski202,0tak
Bangladeszbengalski157,9tak

Uwaga: w jednym państwie może być kilka języków urzędowych. Dany język może być językiem urzędowym w jednym państwie, a w innym – nie. Mieszkaniec państwa może posługiwać się jednym lub wieloma językami.

Wykorzystaj dostępne narzędzia informatyczne i podaj odpowiedzi do zadań 5.1.–5.5. Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki5.txt, a każdą z nich poprzedź numerem odpowiedniego zadania.

Zadanie 5.1

Utwórz zestawienie, które dla każdej rodziny językowej podaje, ile języków do niej należy. Posortuj zestawienie nierosnąco według liczby języków.

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

Zadanie 5.2

Podaj liczbę języków, które nie są językami urzędowymi w żadnym państwie. Przy rozwiązywaniu zadania pamiętaj, że w jednym państwie może być kilka języków urzędowych oraz że dany język może być językiem urzędowym w jednym państwie, a w innym – nie.

Poniżej wpisz odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Zadanie 5.3

Podaj wszystkie języki, którymi posługują się użytkownicy na co najmniej czterech kontynentach.

Uwaga: dla uproszczenia przyjmujemy, że państwo leży na tym kontynencie, na którym znajduje się jego stolica.

Poniżej wpisz odpowiedź – każdy język w osobnym wierszu – i kliknij Sprawdź.

Zadanie 5.4

Znajdź 6 języków, którymi posługuje się łącznie najwięcej mieszkańców obu Ameryk („Ameryka Polnocna" i „Ameryka Poludniowa"), a które nie należą do rodziny indoeuropejskiej („indoeuropejska"). Dla każdego z nich podaj nazwę, rodzinę językową i liczbę użytkowników w obu Amerykach łącznie.

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

Zadanie 5.5

Znajdź państwa, w których co najmniej 30% populacji posługuje się językiem, który nie jest językiem urzędowym obowiązującym w tym państwie. Dla każdego takiego państwa podaj jego nazwę i język, którym posługuje się co najmniej 30% populacji, a który nie jest urzędowym językiem w tym państwie, oraz procent populacji posługującej się tym językiem.

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

07

Zadanie 6. Statek

Statek towarowy „Kormoran" pływał po Morzu Śródziemnym pomiędzy dziesięcioma portami, przewożąc pięć różnych rodzajów towarów (T1, T2, … , T5). Statek wypływał z portu zawsze tego samego dnia, w którym do tego portu przypłynął.

W pliku statek.txt podano informacje o kursach wykonanych przez statek w okresie od 2016-01-01 do 2018-12-18. W każdym wierszu, oddzielone znakiem tabulacji, podane są:

  • data – data przebywania statku w porcie (w formacie rrrr-mm-dd),
  • port – nazwa portu,
  • towar – rodzaj towaru,
  • Z/W – informacja, czy to był załadunek (Z) czy wyładunek (W),
  • ile ton – informacja, jaka masa (w tonach) towaru była wyładowana/załadowana,
  • cena za tone w talarach – cena towaru w talarach za tonę.

Przykład:

data          port      towar   Z/W     ile ton   cena za tone w talarach
2016-01-01    Algier    T4      Z       3         80
2016-01-01    Algier    T5      Z       32        50
2016-01-01    Algier    T1      Z       38        10
2016-01-01    Algier    T2      Z       33        30
2016-01-01    Algier    T3      Z       43        25
2016-01-16    Tunis     T5      W       32        58
2016-01-16    Tunis     T2      Z       14        26
2016-01-24    Benghazi  T5      Z       44        46
2016-01-24    Benghazi  T2      Z       1         28

Wykorzystaj dostępne narzędzia informatyczne i podaj odpowiedzi do zadań 6.1.–6.5. Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki6.txt, poprzedzając każdą z nich numerem odpowiedniego zadania.

Zadanie 6.1

Podaj, który towar był ładowany na statek najwięcej razy i jaka była łączna masa tych załadunków.

Poniżej wpisz odpowiedź (rodzaj towaru oraz łączną masę w tonach) i kliknij Sprawdź.

Zadanie 6.2

Podaj, ile było kursów, w których statek spędził więcej niż 20 pełnych dni na morzu, bez zawijania do portów.

Przykład:

Jeśli statek wypłynął z jednego portu w dniu 2016-01-10 i wpłynął do następnego portu w dniu 2016-01-16, to spędził na morzu 5 pełnych dni (11.01, 12.01, 13.01, 14.01, 15.01).

Poniżej wpisz odpowiedź i kliknij Sprawdź.

Zadanie 6.3

W dniach 2016-02-01 i 2018-08-01 statek nie zawijał do portu.

Dla każdego z tych dni podaj:

  • rodzaj i liczbę ton towaru, którego było najwięcej na statku,
  • rodzaj i liczbę ton towaru, którego było najmniej na statku (przyjmujemy, że towar był na statku, jeśli liczba ton tego towaru była większa od 0).

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.

Zadanie 6.4

Sporządź wykres kolumnowy przedstawiający, ile załadowano i ile wyładowano towaru T5 w każdym miesiącu od 1 stycznia 2016 r. do 18 grudnia 2018 r. Załadunek i wyładunek dla każdego miesiąca przedstaw w dwóch kolumnach. Pamiętaj o opisaniu obu osi (dla osi poziomej użyj formatu rrrr-mm) i o tytule wykresu.

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE – zestawienie załadunku i wyładunku oraz gotowy wykres.

Zadanie 6.5

Kapitan przy załadunku płacił za towar, a przy wyładunku otrzymywał za niego zapłatę.

a) Przyjmij, że kapitan przed pierwszym rejsem miał w kasie 500 000 talarów, a następnie:

  • oblicz, ile talarów miał 18 grudnia 2018 roku po zakończeniu wszystkich transakcji
  • znajdź dzień, w którym po wypłynięciu z portu stan kasy kapitana był największy – podaj ten dzień oraz stan kasy kapitana tego dnia.

b) Podaj, ile minimum talarów powinien mieć kapitan przed pierwszym rejsem, aby mógł wykonać wszystkie transakcje, tzn. zapłacić za każdy załadunek, każdego dnia.

Kliknij Pokaż odpowiedź, aby zobaczyć wzorcowe rozwiązanie z klucza CKE.